Të vendosësh se do të kalosh më pak kohë në telefon mund të duket më e vështirë nga sa mendoni. Një nga arsyet lidhet me mënyrën se si truri reagon ndaj gjithçkaje të re që shfaqet në ekran, nga një mesazh i ri deri te një video në TikTok apo një njoftim nga puna.
Psikoterapisti Niro Feliciano shpjegon se këto “shpërblime” të vogla dhe të vazhdueshme e bëjnë telefonin veçanërisht të vështirë për t’u lënë mënjanë. Pikërisht për këtë arsye, gjithnjë e më shumë njerëz po përpiqen të kufizojnë kohën para ekranit, me shpresën se do të përqendrohen më mirë, do të jenë më produktivë dhe do të ndihen më pak të stresuar.
Por, përpara se të vendosni kufizime drastike, eksperti sugjeron të kuptoni fillimisht çfarë ju shtyn ta merrni telefonin në dorë kaq shpesh.
Vëreni se çfarë ju shpërqendron
Përdorimi i telefonit shpesh bëhet një veprim automatik. Mund ta merrni në dorë për të kontrolluar një email dhe, pa e kuptuar, disa minuta më vonë jeni duke lëvizur në Instagram, Facebook apo TikTok.
Një mënyrë e mirë për ta kuptuar këtë zakon është të vëzhgoni sa herë e kontrolloni telefonin gjatë ditës dhe për çfarë arsyeje e bëni. Mund të shikoni gjithashtu se cilat aplikacione ju marrin më shumë kohë.
Telefonat inteligjentë janë krijuar në mënyrë të tillë që të na mbajnë sa më gjatë të angazhuar. Njoftimet, videot, mesazhet dhe përmbajtjet që shfaqen vazhdimisht e bëjnë shumë të lehtë humbjen e ndjenjës së kohës.
Pra, hapi i parë nuk është domosdoshmërisht ta hiqni telefonin nga jeta juaj, por të kuptoni si dhe kur po e përdorni më shumë seç duhet.
Pse ia vlen ta kufizoni?
Përdorimi i tepërt i telefonit është lidhur në studime me një sërë pasojash negative, përfshirë më pak aktivitet fizik dhe probleme të shëndetit mendor. Përdorimi i shpeshtë i mediave sociale, në veçanti, është shoqëruar me nivele më të larta ankthi dhe depresioni, ndërsa disa kërkime kanë gjetur gjithashtu lidhje me performancë më të dobët njohëse.
Kjo nuk do të thotë se telefoni është domosdoshmërisht problem në vetvete. Çështja është mënyra se si përdoret dhe sa shumë hapësirë zë në përditshmëri.
Si ta filloni ndryshimin?
Pasi të kuptoni se cilat janë shpërqendrimet tuaja kryesore, mund të filloni të vendosni kufij të vegjël.
Një program 30-ditor për reduktimin e përdorimit të telefonit, për shembull, sugjeron që në ditët e para të fikni njoftimet për disa orë dhe më pas të përcaktoni një orar të caktuar kur do ta kontrolloni telefonin.
Por nuk është e nevojshme të ndiqni një program të komplikuar. Sipas Feliciano, një nga mënyrat më të thjeshta është ta mbani telefonin larg syve dhe, idealisht, në një dhomë tjetër.
Nëse telefoni nuk është pranë jush sapo zgjoheni apo para se të flini, tundimi për ta kontrolluar vazhdimisht zvogëlohet. Edhe një ndryshim kaq i vogël mund t’ju ndihmojë të krijoni më shumë distancë nga ekrani dhe të riktheni gradualisht kontrollin mbi mënyrën se si e përdorni telefonin.
