E mërkurë, 18 nëntor 2026

Rubrikat

Mbështet Limit.al

Shpresat dhe dilemat për të ardhmen e Maqedonisë

Nga Isak Ramadani- Zeri i Amerikës

Referendumi i tridhjetë shtatorit në Maqedoni, që paraqet kusht për hapjen e dyerve të integrimit të këtij vendi në NATO dhe në Bashkimin Evropian, ka aktivizuar komunitetin ndërkombëtar, për t’i bindur votuesit e Maqedonisë se fati i vendit të tyre është në vetë duart e tyre. Nga ana tjetër, ndikimi dhe përzierja ruse kërcënojnë lënien në izolim të kësaj republike ish-jugosllave.

Shkupi është bërë në këto javët dhe ditët e fundit një qendër e vizitave të zyrtarëve të lartë evropianë dhe amerikanë, të cilët me çdo kusht duan t’ia hapin rrugën Maqedonisë për t’u bërë pjesë e NATO-s dhe që të përparojë në proceset integruese drejt Bashkimit Evropian.

Por, për këtë, votuesit e Maqedonisë duhet të dalin në referendumin e 30 shtatorit, i cili vlerësohet si historik.

Ish-ambasadori Blerim Reka, vlerëson se prania e dendur diplomatike në Shkup ka për qëllim parandalimin e luftës hibride ruse në procesin e votimit në referendum pas përvojës së hidhur, siç thotë ai, në zgjedhjet e Shteteve të Bashkuara, në Francë, Gjermani e gjetiu:

“Besoj se diplomacia ndërkombëtare dha dy mesazhe kryesore në prag të referendumit. I pari është se anëtarësimi i Maqedonisë në NATO është shumë më i rëndësishëm se debatet për ndryshimin e kufijve në Ballkan. Dhe me këtë, konsideroj se është e qartë se në Maqedoni kryqëzohen dy korridore pan-evropiane, korridori 8, Durrës – Burgas dhe korridori 10, Budapestë – Athinë. Prandaj me anëtarësimin e Maqedonisë në NATO do të përmbyllet krahu jugor i NATO-s. Mesazhi i dytë është i brendshëm dhe ka të bëjë me mesazhin që u dërgohet si maqedonasve po ashtu edhe shqiptarëve. Për maqedonasit, anëtarësimi në NATO do të jetë sigurimi i ekzistimit të shtetit e për shaiptarët është realizimi i ëndrrës, si kombi më pro-amerikan në Ballkan, ku nëntëdhjetë përqind e shqiptarëve do të jenë nën ombrellën mbrojtëse të Aleancës Veriatlantike. Shqipëria është në NATO, shqiptarët e Malit të Zi janë në NATO, Kosova vërtetë nuk është ende por NATO është në Kosovë dhe me Maqedoninë në NATO dhe shqiptarët e Maqedonisë, do të rrumbullaksojnë në një mënyrë shumicën absolute të kombit shqiptar në NATO, përveç Luginës së Preshevës, por edhe ata së shpejti” – thekson Reka.

Profesori Reka thotë se janë të arësyeshme shqetësimet për ndikimin dhe përzierjen ruse në Maqedoni:

“Shpresoj se diplomacia ndërkombëtare e dha mesazhin e qartë se nuk do të lejojë përsëritjen e një 27 prilli (ngjarjet e dhunshme në parlament) në 30 shtatorin e ardhëshëm”, thekson ai.

Kancelarja Angela Merkel, Sekretari i Përgjithsëm i NATO-s, Stoltenberg, Ndihmës-Sekretari amerikan i Shtetit, Mitchell, Shefja e Bashkimit Evropian për Politikat e jashtme Mogherini , Kancelari austriak, Kurz, dhanë mesazhe të fuqishme, duke theksuar momentin historik para të cilit ndodhen qytetarët e Maqedonisë, duke u bërë thirrje atyre të dalin në referendum “sepse bëhet fjalë për fatin dhe të ardhmen e tyre”.

Por, të gjithë ata theksojnë kushtin kryesor: ndryshimin e emrit të Maqedonisë.

Shqiptarët e mbështesin pothuaj se pa rezervë referendumin, ndërsa tek një pjesë jo e vogël e maqedonasve, kryesisht përkrahës të politikanëve konservatorë, ekzistojnë dilema. Ata janë të frikësuar se identiteti kombëtar dhe gjuha maqedonase do të dëmtohen me ndryshimin e emrit në Republika e Maqedonisë së Veriut.

Në referendum duhet të dalin mbi pesëdhjetë përqind e 1.8 milionë votuesve të regjistruar. 450 mijë duhet të votojnë pozitivisht në referendum që ai të jetë i suksesshëm.

Të fundit

  1. Aktualitet

    Rekord në Ballkan/ 11,4 mijë studentë nga Shqipëria studiojnë jashtë, kryesoisht në Itali e Gjermani
  2. Opinione

    Trazira në Europë, aty ku Perëndimi i trazuar takohet me Lindjen paqësore
  3. Aktualitet

    Prishtina shtrenjton parkimin, deri në 20 Euro për një ditë në qendër
  4. Aktualitet

    Shqipëria dhe Kosova forcojnë bashkëpunimin për shpëtimin në male
  5. Aktualitet

    Bota përballet me mungesë financimi prej 30 trilionë Eurosh

Më shumë nga Bota